ћирилица | english info servis | rečnik | sadržaj | kontakti | pomoć 

Rečnik



 A   B   V   G   D   Đ   E   Ž   Z   I   J   K   L   LJ   M   N   NJ   O   P   R   S   T   Ć   U   F   H   C   Č   DŽ   Š 


 
Obavezna rezerva Instrument monetarne politike kojim centralna banka obavezuje banke da deo svojih likvidnih sredstava drže kod centralne banke.
Obračun Izvršavanje naloga za plaćanje i međubankarskih plaćanja.
Obračunski račun Račun banke, kao i računi drugih subjekata koji se vode u Narodnoj banci Srbije, preko koga se vrše plaćanja i obračanavaju međubankarska, odnosno međusobna plaćanja.
Obveznik uplate Domaće i strano pravno i fizičko lice koje za račun člana dobrovoljnog penzijskog fonda vrši plaćanje penzijskog doprinosa, a koje može biti poslodavac, treće lice ili član fonda, u skladu sa zakonom.
Obveznice Hartije od vrednosti instrumenata duga; odražavaju dužničko-poverilačke odnose. Obveznice vlasniku garantuju isplatu kamate i glavnice u unapred određenom periodu vremena. Prema prinosu koji donose, dele se na one sa fiksnom i sa varijabilnom kamatnom stopom.
Obveznice Republike Srbije izdate po osnovu stare devizne štednje U skladu sa Zakonom o regulisanju javnog duga SRJ po osnovu devizne štednje građana, celokupna stara devizna štednja obavezno se konvertuje u obveznice RS, sa rokovima dospeća do 2016. godine. Vlasnici obveznica RS imaju mogućnost da ih, pre roka dospeća, uz diskont, prodaju na Beogradskoj berzi. Visina diskonta se određuje za svaku godinu posebno i zavisi od roka dospeća i ponude i tražnje na berzi. Za dospeće u narednoj godini cena na Berzi se kreće oko 95% nominalne vrednosti. Postignute cene obveznica na Berzi objavljuju se na sajtovima Beogradske berze, Narodne banke Srbije i u dnevnoj štampi (npr. u Politici).
Obračunata obavezna rezerva Iznos koji su banke dužne da izdvoje kod centralne banke. Obračunava se primenom stope obavezne rezerve na utvrđenu osnovicu za obračun obavezne rezerve.
Odredišna banka Banka identifikovana u nalogu za plaćanje u kojoj se izvršava plaćanje korisniku - poveriocu - u transferu odobrenja, odnosno banka u kojoj je račun dužnika u transferu zaduženja i koja u transakciji plaćanja prima poslednji nalog za plaćanje. U transferu odobrenja odredišna banka je banka poverioca, a u transferu zaduženja banka dužnika.
Održivost spoljnog duga Sposobnost zemlje da servisira tekuća i buduća plaćanja bez olakšica, reprogramiranja ili docnje.
Odštetni zahtev Zahtev koji ugovarač osiguranja, osiguranik, korisnik osiguranja ili treće lice upućuje osiguravaču posle nastalog osiguranog slučaja radi ostvarenja prava na naknadu štete.
Off-sitekontrola (posredna kontrola) Posrednu kontrolu banke Narodna banka Srbije vrši kontrolom izveštaja i druge dokumentacije koju banka dostavlja Narodnoj banci Srbije na osnovu Zakona o bankama i propisa donetih na osnovu tog zakona, kao i drugih podataka o poslovanju banke kojima raspolaže Narodna banka Srbije.
On-sitekontrola (neposredna kontrola) Neposrednu kontrolu Narodna banka Srbije vrši uvidom u poslovne knjige i drugu dokumentaciju banke.
Opcija Pravo (ali ne i obaveza) da se iskoristi neka ponuda - da se u određenom periodu, i po utvrđenoj ceni, kupi ili proda određena aktiva (imovina). Kod opcije postoji mogućnost da se pravo koje se njome priznaje ne realizuje ako to ne odgovara vlasniku opcije. Prema roku važenja, one se dele na američke (realizacija je moguća u toku njihovog važenja) i evropske (moguće ih je realizovati samo određenog dana).
Operacije dužih ročnosti Operacije centralne banke u okviru operacija na otvorenom tržištu koje se sprovode prvenstveno radi toga da se na duži rok obezbedi nedostajuća likvidnost bankarskog sektora, odnosno povuku viškovi likvidnosti iz bankarskog sektora. Narodna banka Srbije može da obavlja operacije dužih ročnosti.
Operacije finog podešavanja (fine tuning operations) Operacije centralne banke u okviru operacija na otvorenom tržištu koje se sprovode po potrebi radi sprečavanja ili ublažavanja efekata iznenadnih poremećaja likvidnosti bankarskog sektora, a posebno zbog njihovog uticaja na kretanje kratkoročnih kamatnih stopa. Narodna banka Srbije može da sprovodi operacije finog podešavanja.
Operacije na otvorenom tržištu Operacije na otvorenom tržištu predstavljaju indirektni tržišni instrument monetarne politike kojim centralna banka vrši povlačenje ili obezbeđenje likvidnosti bankarskom sektoru. Narodna banka Srbije operacije na otvorenom tržištu može sprovoditi kupovinom i prodajom hartija od vrednosti radi regulisanja likvidnosti bankarskog sektora, uticaja na kretanje kratkoročnih kamatnih stopa i davanja signalnog stava o monetarnoj politici.
Operacije na tržištu novca Transakcije na tržištu novca čiji je rok dospeća kraći od jedne godine. Na tom tržištu najčešće se obavljaju sledeći poslovi: a) transakcije sa žiralnim novcem, b) uzimanje, odnosno davanje kratkoročnih kredita, v) eskontni poslovi, g) lombardni poslovi i d) poslovi sa kratkoročnim hartijama od vrednosti.
Operativni rizik Rizik od mogućeg nastanka negativnih efekata na finansijski rezultat i kapital banke zbog propusta (nenamernih i namernih) u radu zaposlenih, neodgovarajućih unutrašnjih procedura i procesa, neadekvatnog upravljanja informacionim i drugim sistemima u banci, kao i nastupanja nepredvidivih eksternih događaja.
Opšti racio likvidnosti Pokrivenost kratkoročnih obaveza obrtnim sredstvima, kao prvi indikator sigurnosti kojim su zaštićeni interesi kratkoročnih poverilaca.
Osigurani depozit Osigurani depozit je depozit fizičkog lica koji osigurava Agencija za osiguranje depozita, a koji ne obuhvata depozite: 1) fizičkog lica koje delatnost obavlja radi sticanja dobiti; 2) direktora, člana upravnog ili nadzornog odbora banke; 3) akcionara banke - fizičkog lica koje ima najmanje 5% akcija s pravom upravljanja i fizičkog lica koje je sa ovim akcionarom povezano imovinskim ili upravljačkim odnosima; 4) direktora, člana upravnog ili nadzornog odbora pravnog lica - akcionara banke koje ima najmanje 5% akcija sa pravom upravljanja i fizičkog lica koje je sa ovim licima povezano imovinskim ili upravljačkim odnosima; 5) članova porodice lica. Članovima porodice smatraju se supružnici, deca i ostali potomci, roditelji i ostali preci, pobočni srodnici do trećeg stepena srodstva, usvojenici, usvojilac, kao i lica koja nemaju potpunu poslovnu sposobnost, te su stavljena pod Starateljstvo lica iz podtač. 2), 3) i 4); 6) koji glase na šifru ili na donosioca; 7) nastale kao posledica pranja novca u smislu Zakona kojim se uređuje sprečavanje pranja novca; 8) Lica koja su obavljala reviziju finansijskih izveštaja banke u stečaju, kao i reviziju finansijskih izveštaja lica koja su povezana imovinskim i upravljačkim odnosima sa bankom u stečaju.
Osigurani iznos Osigurani iznos je iznos osiguranog depozita do 3.000 evra u dinarskoj protivvrednosti po zvaničnom srednjem kursu koji važi na dan donošenja rešenja Narodne banke Srbije o oduzimanju dozvole za rad banci, po deponentu, utvrđen nakon prebijanja potraživanja između deponenta i banke.
Osigurani slučaj Nastanak okolnosti koje, na osnovu zakona ili ugovora o osiguranju, obavezuju osiguravača da osiguraniku nadoknadi štetu, odnosno isplati osiguranu sumu.
Osiguranje depozita građana Banke su u obavezi da depozite građana do iznosa od 5.000 dinara po pojedinom deponentu osiguraju kod Agencije za osiguranje depozita, sanaciju, stečaj i likvidaciju banaka ili kod druge osiguravajuće organizacije. Ako se nad bankom otvori postupak stečaja i likvidacije, Agencija ili druga osiguravajuća organizacija imaju obavezu da osigurane depozite isplate.
Osiguranja od autoodgovornosti Obaveznim osiguranjem od autoodgovornosti pokrivena je građansko-pravna odgovornost za štetu pričinjenu trećim licima upotrebom motornog vozila, odnosno bilo koju štetu koju prouzrokuje vozač motornog vozila koje je osigurano od autoodgovornosti nadoknadiće društvo za osiguranje kod koga je to vozilo osigurano.
Osnivački kapital Osnivači banke obezbeđuju sredstva za osnivački kapital banke, koja mogu biti u novčanom i nenovčanom obliku (stvari i prava koja su u funkciji poslovanja banke). Novčani deo osnivačkog kapitala banke ne može biti manji od 10.000.000 evra u dinarskoj protivvrednosti, prema zvaničnom srednjem kursu na dan uplate. Osnivači banke ne mogu povlačiti sredstva uložena u osnivački kapital banke.
Osnivanje banaka Banka se osniva kao akcionarsko društvo, osnivačkim aktom i obezbeđenjem sredstava za osnivački kapital banke. Banku mogu osnovati domaća ili strana pravna i fizička lica. Osnivači banke podnose Narodnoj banci Srbije zahtev za preliminarno odobrenje za osnivanje banke uz koji prilažu podatke i dokumente propisane Zakonom o bankama. Nakon dobijanja preliminarnog odobrenja, a pre upisa banke u registar privrednih subjekata, osnivači banke mogu, u ime banke u osnivanju, obavljati samo poslove koji se odnose na ispunjenje uslova neophodnih za dobijanje dozvole za rad. Dozvolu za rad banke Narodna banka Srbije daje posle davanja preliminarnog odobrenja i podnošenja zahteva za davanje ove dozvole uz koji osnivači banke dostavljaju podatke i dokaze o ispunjenosti uslova propisanih navedenim zakonom za izdavanje te dozvole.
Osnovne funkcije centralne banke Najznačajnije funkcije centralne banke su vođenje monetarne politike, odnosno kontrola ponude novca, s ciljem da se osigura niska stopa inflacije bez kreiranja visoke stope nezaposlenosti, kao i osiguranje normalnog funkcionisanaj bankarskog i finansijskog sistema.
Osnovica za obračun obavezne rezerve Propisano stanje depozita, primljenih kredita, hartija od vrednosti i drugih obaveza u određenom vremenskom periodu.
Osnovni monetarni agregati U osnovne monetarne agregate spadaju novčana masa i primarni novac (prema užoj i široj definiciji).
Osnovni principi za sistemski važne platne sisteme Osnovni principi za sistemski važne platne sisteme, definisani 2001. godine od strane centralnih banaka zemalja grupe G 10 - deset principa koji pokrivaju svih pet osnovnih rizika, upravljanje i efikasnost sistema: dobra pravna osnova, pravila i procedure, menadžment kreditnog i likvidnosnog rizika, trenutno konačno poravnanje, dnevno okončanje poravnanja u sistemu na bazi multilateralnog netinga, sigurna sredstva za poravnanje, bezbednost i operativna pouzdanost, praktičnost i efikasnost metoda plaćanja, objektivni i javni kriterijumi za priključenje sistemu i efikasno, merljivo, transaparentno upravljanje sistemom.
Otpis spoljnog duga Oprost potraživanja od strane inokreditora.
Otpis sumnjivih potraživanja Otpis potraživanja koja su u kategoriji nenaplativih ili čija je naplativost sumnjiva.
Otvorena duga pozicija u stranoj valuti Vrednost potraživanja banke u određenoj stranoj valuti iznad vrednosti obaveza banke u odnosnoj valuti.
Otvorena kratka pozicija u stranoj valuti Vrednost obaveza banke u određenoj stranoj valuti iznad vrednosti potraživanja banke u odnosnoj valuti.
Ovlašćeni menjač Privredni subjekt koji ima ovlašćenje Narodne banke Srbije za obavljanje menjačkih poslova i zaključen ugovor o obavljanju tih poslova s bankom, odnosno s više banaka.
Ovlašćenje za obavljanje poslova sa inostranstvom Poslove sa inostranstvom banka može da obavlja samo ako dobije posebno ovlašćenje Narodne banke Srbije.